Skip to content

Opis prze偶y膰 wewn臋trznych

W artykule

Opis prze偶y膰 wewn臋trznych to nic innego, jak przedstawienie uczu膰 oraz stan贸w psychicznych, kt贸re wywo艂a艂a jaka艣 sytuacja. G艂贸wnym jego elementem jest przedstawienie emocji danej osoby. Co powinno znale藕膰 si臋 w takim opisie?

Na pocz膮tek wczuj si臋 w bohatera!

Aby skutecznie opisa膰 uczucia danej postaci, musisz dok艂adnie przeanalizowa膰 sytuacj臋, kt贸ra doprowadzi艂a do pojawienia si臋 silnych emocji. Najlepiej, je艣li wyobrazisz sobie, 偶e to ty jeste艣 tym bohaterem. Zastan贸w si臋, co mo偶esz czu膰 w takiej chwili. Zanotuj nazwy stan贸w emocjonalnych, szukaj synonim贸w, roz艂贸偶 ca艂e zdarzenie na etapy 鈥 by膰 mo偶e na ka偶dym z nich pojawiaj膮 si臋 inne emocje? 

Punktem wyj艣cia opisu prze偶y膰 wewn臋trznych jest w艂a艣nie sytuacja wywo艂uj膮ca emocje, kt贸r膮 musisz og贸lnie nakre艣li膰. Pami臋taj jednak, 偶eby opis okoliczno艣ci nie przewa偶a艂 nad opisem emocji. To w艂a艣nie odczucia s膮 tutaj najwa偶niejsze!

Zapami臋taj!

W opisie prze偶y膰 wewn臋trznych powinny znale藕膰 si臋 nazwy emocji, nie za艣 cech charakteru! Nie pisz, 偶e bohater jest weso艂y i 偶ywio艂owy, je艣li w ten spos贸b zachowuje si臋 na co dzie艅 鈥 to s膮 cechy jego usposobienia. Skup si臋 raczej na tym, 偶e w danej chwili odczuwa rado艣膰 a nawet szcz臋艣cie, bo dosta艂 od rodzic贸w upragnionego szczeniaka.

Opis prze偶y膰 wewn臋trznych 鈥 schemat

Opis prze偶y膰 wewn臋trznych tworzy si臋 najcz臋艣ciej, stosuj膮c narracj臋 pierwszoosobow膮 (ja opowiadam o swoich uczuciach) lub trzecioosobow膮 (ja opowiadam o uczuciach innych os贸b). W tej formie pojawiaj膮 si臋 zazwyczaj 3 g艂贸wne elementy:

  • fragmenty opowiadania, kt贸re opisuj膮, co wywo艂a艂o u bohatera dane emocje;
  • nazwy uczu膰 i emocji;
  • przedstawienie zewn臋trznych i wewn臋trznych oznak emocji, np. zblad艂 ze strachu, na policzki wysz艂y mu rumie艅ce ze wstydu, serce zacz臋艂o bi膰 mu szybciej na widok kole偶anki.聽

Struktura opisu prze偶y膰 wewn臋trznych bywa dosy膰 p艂ynna. Cz臋sto w tej formie wypowiedzi nie wyr贸偶nia si臋 wst臋pu za pomoc膮 osobnego akapitu, poniewa偶 ju偶 w opisie nakre艣laj膮cym dan膮 sytuacj臋 mog膮 pojawi膰 si臋 nazwy emocji. Warto jednak, w miar臋 mo偶liwo艣ci, zdecydowa膰 si臋 na wyr贸偶nienie wst臋pu, rozwini臋cia i zako艅czenia, poniewa偶 wyra藕ny schemat pracy u艂atwia pisanie. W ten spos贸b unikamy sytuacji, w kt贸rej nie wiemy, co powinno pojawi膰 si臋 w dalszej cz臋艣ci wypracowania.

We wst臋pie przedstawiamy sytuacj臋, kt贸ra doprowadzi艂a do wywo艂ania u bohatera okre艣lonych emocji. To tutaj jest miejsce na kr贸tki opis okoliczno艣ci prze偶y膰 danej osoby.

Rozwini臋cie zawiera opis uczu膰 oraz stan贸w bohatera. Tu r贸wnie偶 mo偶esz nawi膮za膰 do opisanej wcze艣niej sytuacji, lecz r贸b to oszcz臋dnie 鈥 przecie偶 nie chcesz si臋 powtarza膰. W tej cz臋艣ci pokazujesz, jak emocje wp艂ywaj膮 na cia艂o cz艂owieka, np. z jakiego艣 powodu pojawi艂o si臋 dr偶enie r膮k czy krople potu na twarzy bohatera. 

Skup si臋 na tym, w jaki spos贸b emocje zmienia艂y si臋, ewoluowa艂y. Taki dynamiczny opis jest du偶o ciekawszy! Mo偶esz te偶 pokusi膰 si臋 o analiz臋 psychologiczn膮 zachowa艅 bohatera 鈥 czy jego reakcja by艂a zgodna z charakterem, a mo偶e zrobi艂 co艣, co zupe艂nie zaskoczy艂o innych?聽
W zako艅czeniu przedstaw sw贸j stosunek do zaprezentowanych w opisie emocji. Mo偶esz te偶 podsumowa膰 ca艂膮 sytuacj臋 鈥 jaki by艂 jej fina艂? Czy to, co si臋 wydarzy艂o, wp艂yn臋艂o w jaki艣 spos贸b na bohatera, np. powoduj膮c doj艣cie do pewnych wniosk贸w i wewn臋trzn膮 przemian臋?

Opis prze偶y膰 wewn臋trznych

Wst臋p Przedstawienie sytuacji, kt贸ra wywo艂a艂a emocje.
Rozwini臋cie

W艂a艣ciwy opis uczu膰:

  • nazwy emocji,
  • zewn臋trzne i wewn臋trzne oznaki uczu膰,
  • ewolucja emocji,
  • opcjonalnie: krótka analiza psychologiczna. 

 

Zako艅czenie Ocena lub podsumowanie sytuacji.

Praktyczne wskaz贸wki

  • Nazywaj膮c emocje, stosuj wyrazy bliskoznaczne. Dla u艂atwienia mo偶esz skorzysta膰 ze s艂ownika.聽
  • Wykorzystuj metafory i por贸wnania 鈥 uatrakcyjni膮 wypowied藕, np. czerwony jak indor, z艂y jak osa, nogi jak z waty.聽
  • Przed pisaniem zgromad藕 s艂ownictwo, kt贸re mo偶e ci si臋 przyda膰 podczas redagowania opisu.聽
  • Pami臋taj, 偶e o uczuciach wiele m贸wi twarz danej osoby, jej gesty, zachowanie i spos贸b m贸wienia. Aby odczyta膰 emocje, przyjrzyj si臋 ich oznakom zewn臋trznym.

Przydatne zwroty i sformu艂owania

Przymiotniki okre艣laj膮ce uczucia i stany

przygn臋biony, zrelaksowany, przestraszony, szcz臋艣liwy, uradowany, smutny, w艣ciek艂y, roztrz臋siony, zdumiony, zdziwiony, zakochany, roz偶alony, zadumany, osowia艂y, speszony, zniesmaczony

Rzeczowniki nazywaj膮ce uczucia i stany

przygn臋bienie, wzburzenie, irytacja, z艂o艣膰, gniew, zdenerwowanie, smutek, melancholia, wstyd, beztroska, bezsilno艣膰, b艂ogo艣膰, spe艂nienie, ulga, satysfakcja, zachwyt, euforia, ekscytacja, wstyd, obawa, oczarowanie, wzruszenie, fascynacja, podziw, mi艂o艣膰, nienawi艣膰, 偶al, strach

Czasowniki informuj膮ce o stanach

nienawidzi膰, nie lubi膰, kocha膰, wstydzi膰 si臋, 偶a艂owa膰, ba膰 si臋, szanowa膰, ceni膰, gardzi膰

Fizyczne przejawy emocji

nerwowo przygryza艂 warg臋, mia艂 nogi jak z waty, nogi si臋 pod nim ugi臋艂y, poczerwienia艂 ze z艂o艣ci/ wstydu, spoci艂y mu si臋 r臋ce, zamar艂 ze strachu, os艂upia艂 ze zdziwienia, mia艂 niet臋g膮 min臋, zacisn膮艂 pi臋艣ci, oczy si臋 mu zw臋zi艂y, jej twarz promieniowa艂a, wzruszy艂 ramionami, krzycza艂 rozdzieraj膮co, zmarszczy艂 czo艂o, uni贸s艂 brwi, wytrzeszczy艂 oczy ze zdziwienia, kamie艅 spad艂 mu z serca, serce wali艂o mu jak m艂otem, serce bi艂o jak oszala艂e, mia艂 przyspieszony oddech, wzruszenie odebra艂o mu mow臋, chcia艂 skaka膰 z rado艣ci, szcz臋艣cie rozrywa艂o mu piersi, 艂kanie wstrz膮sn臋艂o jego cia艂em

Sformu艂owania opisuj膮ce prze偶ycia

wpad艂 we w艣ciek艂o艣膰 / panik臋, z偶era艂a go zazdro艣膰, wzbudzi艂a w nim zachwyt / t臋sknot臋 / nadziej臋, rozpiera艂a go duma / energia, wst膮pi艂a w niego nadzieja, wpad艂 w rozpacz / przygn臋bienie / melancholi臋, wprawi艂 go w zdumienie / dobry nastr贸j, narasta艂a w nim t臋sknota / l臋k, wybuchn膮艂 p艂aczem / gniewem, zachowywa艂 si臋 podejrzanie / dziwnie

Przyk艂adowy opis prze偶y膰 wewn臋trznych

Tomek sta艂 na scenie razem z pi臋cioma innymi laureatami konkursu. Teraz mia艂o si臋 okaza膰, kto otrzyma miejsca na zaszczytnych stopniach podium, a kto musi zadowoli膰 si臋 jednym z dw贸ch wyr贸偶nie艅.聽

Pr贸bowa艂 opanowa膰 dr偶膮ce ze zdenerwowania r臋ce i sta膰 w miar臋 mo偶liwo艣ci nieruchomo, chocia偶 mia艂 ochot臋 stamt膮d uciec. Spocone d艂onie wyciera艂 ukradkiem o spodnie z materia艂u. Stres zaw艂adn膮艂 nim ca艂kowicie. Nie s艂ysza艂 i nie widzia艂 nikogo opr贸cz konferansjera prowadz膮cego skromn膮 gal臋. Nadzieja miesza艂a si臋 w jego sercu razem z poczuciem bezsensu. Wcze艣niej czu艂 radosny nastr贸j oczekiwania i ekscytacj臋. Teraz 偶a艂owa艂, 偶e wzi膮艂 udzia艂 w konkursie.

W ko艅cu nadesz艂a ta chwila. Zaraz wszyscy mieli pozna膰 werdykt jury. Konferansjer wyczyta艂 nazwiska dw贸ch wyr贸偶nionych os贸b, ale nie by艂o w艣r贸d nich Tomka. Jego serce bi艂o jak oszala艂e. Zblad艂, zamar艂 w bezruchu, zacisn膮艂 pi臋艣ci i oczekiwa艂 w napi臋ciu na swoj膮 kolej. Jakie偶 by艂o jego zdziwienie, kiedy okaza艂o si臋, 偶e zdoby艂 pierwsze miejsce! Zszokowany przy艂o偶y艂 palec do swojej klatki piersiowej, jakby pytaj膮c sam siebie, czy to rzeczywi艣cie o niego chodzi. Ludzie wok贸艂 u艣miechali si臋 do niego, bili brawo i kiwali g艂owami. On nadal nie m贸g艂 uwierzy膰 w wygran膮. Poczu艂 nag艂膮 eksplozj臋 rado艣ci. Jego skrywane przed ca艂ym 艣wiatem marzenie spe艂ni艂o si臋!聽

Teraz, kiedy wspomina tamto prze偶ycie, z politowaniem kiwa g艂ow膮. Dlaczego tak bardzo prze偶ywa艂 prowincjonalny konkurs? Nagle dotar艂o do niego, 偶e przecie偶 to by艂 pierwszy powa偶ny sprawdzian jego talentu artystycznego. Du偶o mu zawdzi臋cza, a przecie偶 emocji wstydzi膰 si臋 nie wolno. 呕adnych.

Zobacz te偶:

Jak opisa膰 posta膰?

Utrwal wiedz臋

Poni偶ej znajduj膮 si臋 zadania wraz z聽odpowiedziami, do聽rozwi膮zania kt贸rych聽wykorzystano wiedz臋 zaprezentowan膮 w聽tym artykule.

Zadanie 1. Zadanie 2.

Odrabiamy logo

Odrabiamy.pl to serwis edukacyjny dla uczni贸w, kt贸ry tworz膮 nauczyciele. W naszej bazie znajdziesz opracowania zada艅 z aktualnych podr臋cznik贸w do ponad 20 przedmiot贸w szkolnych, testy 贸smoklasisty i maturalne, a tak偶e wideolekcje oraz do艣wiadczenia w formie wideo. Pomagamy w nauce. Razem.


漏 2024 blog odrabiamy - odrabiamy.pl